Przejdź do treści

Matura z matematyki maj 2026, poziom rozszerzony, zadanie 7 - rozwiązanie

Zadanie otwarte za 4 pkt. Treść i rysunek pochodzą z arkusza Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, odpowiedź jest zgodna z kluczem CKE, a rozwiązanie i typowe błędy przygotował zespół zdaje.com.

Zadanie 74 pkt

Rozwiąż równanie sin⁡(6x)−2sin⁡(2x)=0.\sin(6x)-2\sin(2x)=0\text{.}
Wskazówka

Oznacz t=2xt=2x i użyj wzoru sin⁡3t=3sin⁡t−4sin⁡3t.\sin 3t=3\sin t-4\sin^3t\text{.}

Odpowiedź (klucz CKE): x=kπ2x=\frac{k\pi}{2} lub x=−π12+kπ2x=-\frac{\pi}{12}+\frac{k\pi}{2} lub x=π12+kπ2,x=\frac{\pi}{12}+\frac{k\pi}{2}\text{,} k∈Zk\in\mathbb{Z}

Rozwiązanie krok po kroku

  1. Podstawiamy t=2x.t=2x\text{.} Wtedy 6x=3t6x=3t i równanie ma postać sin⁡(3t)−2sin⁡t=0.\sin(3t)-2\sin t=0\text{.}
  2. Wzór na sinus potrojonego kąta: sin⁡(3t)=3sin⁡t−4sin⁡3t.\sin(3t)=3\sin t-4\sin^3 t\text{.} Dostajemy 3sin⁡t−4sin⁡3t−2sin⁡t=0,3\sin t-4\sin^3t-2\sin t=0\text{,} czyli sin⁡t (1−4sin⁡2t)=0.\sin t\,(1-4\sin^2t)=0\text{.}
  3. sin⁡t=0\sin t=0 albo sin⁡2t=14,\sin^2 t=\frac{1}{4}\text{,} czyli sin⁡t=12\sin t=\frac{1}{2} lub sin⁡t=−12.\sin t=-\frac{1}{2}\text{.}
  4. sin⁡(2x)=0⇒2x=kπ⇒x=kπ2.\sin(2x)=0 \Rightarrow 2x=k\pi \Rightarrow x=\frac{k\pi}{2}\text{.}
  5. sin⁡(2x)=±12⇒2x=±π6+kπ⇒x=±π12+kπ2\sin(2x)=\pm\frac{1}{2} \Rightarrow 2x=\pm\frac{\pi}{6}+k\pi \Rightarrow x=\pm\frac{\pi}{12}+\frac{k\pi}{2} (obie wartości ±12\pm\frac{1}{2} razem dają kąty ±π6\pm\frac{\pi}{6} z okresem π\pi).

Typowe błędy

  • Dzielenie równania przez sin⁡(2x)\sin(2x) - gubi się seria x=kπ2.x=\frac{k\pi}{2}\text{.}
  • Przyjęcie tylko sin⁡(2x)=12\sin(2x)=\frac{1}{2} i pominięcie wartości ujemnej przy sin⁡2(2x)=14.\sin^2(2x)=\frac{1}{4}\text{.}
  • Zła okresowość po podzieleniu przez 2:2\text{:} x=π12+kπx=\frac{\pi}{12}+k\pi zamiast +kπ2.+\frac{k\pi}{2}\text{.}

Rozwiąż podobne w Turbo Matmie Dział: Trygonometria

Źródło: CKE, matura maj 2026 (poziom rozszerzony), zad. 7

Arkusz: Centralna Komisja Egzaminacyjna. Arkusz (PDF) · Zasady oceniania (PDF)